NWEA: Windenergie voor 50% openstellen voor participatie

nwea06 juli 2017

In 2025 heeft windenergie niet langer overheidssteun nodig. Nieuwe windprojecten op land worden voor 50% opengesteld voor participatie door de omgeving, door burgers en bedrijven. Verder moeten regio’s financiële verantwoordelijkheid krijgen voor de opwekking van duurzame energie. Deze uitgangspunten en voorstellen heeft NWEA in een manifest naar de informateur gestuurd.

Steeds meer bewoners en bedrijven willen hun eigen energie opwekken. Windenergie op land maakt lokaal eigenaarschap mogelijk, betaalbaar en tastbaar. Mensen kunnen hun eigen molen aanwijzen en aanraken. Op land opgewekte elektriciteit is goed te integreren in het elektriciteitsnet. Windenergie op zee is sterk in opkomst en biedt de mogelijkheid om grote hoeveelheden duurzame energie op te wekken. Een volledig duurzame energievoorziening voor Nederland kan worden bereikt door energiebesparing, grootschalige windparken op zee gecombineerd met lokale windmolens en andere duurzame energietechnieken ingepast in een robuust energienet met buffercapaciteit.

Voor windenergie op land willen we samen met Rijk, provincies en gemeenten inzetten op:

– Gedeelde voordelen: Wij willen de voordelen van windenergie nog meer delen met Nederland. Windenergie moet met de omgeving worden ontwikkeld. Daarom willen wij, indien gewenst door de omgeving, nieuwe windprojecten op land voor 50% openstellen voor participatie door de omgeving, door burgers en bedrijven.
– Regionale regie: Wij geloven in het samenspel van landelijke doelstellingen en regie door gemeenten en provincies. Wij steunen daarom de aanpak via regionale energiestrategieën. Dat geeft ruimte voor initiatieven met steun van onderop. Ons voorstel is om ook de financiële verantwoordelijkheid in de regio neer te leggen.

Lees verder op: http://nwea.nl/actueel/nieuws/1063-nwea-manifest-windenergie-in-nederland

‘Controleer of uw lokale gemeente al een duurzaamheidsdoelstelling heeft, zo niet spreek uw gemeente daar op aan’

siward zomerVan de voorzitter
Vorige week werd bekend dat we slechts 0,1% meer duurzame energie gebruiken dan het vorige jaar. Het jaar 2020 komt in zicht voor lokale beleidsmakers en er is nog steeds geen snelheid in energietransitie. Veel gemeenten konden tot nu toe rustig toekijken hoe bij andere gemeenten de doelstellingen werden opgelegd. Verschillende gemeenten moesten onder het energieakkoord aan de slag om de 6000 MW wind op land te halen. Maar langzaam begint er nu te dagen dat er ook een wereld is ná 2020 en ná het energieakkoord. Langzaam gaan gemeenten hun eigen visies en doelstellingen opschrijven. Het is nu aan de burgers van hun gemeente om zich daar ook aan te houden en snelheid te eisen.

Een fijne bijkomstigheid is dat veel gemeenten nu niet alleen nadenken over de doelstellingen, maar ook de ervaringen van de afgelopen jaren meenemen in hun besluit over hoe ze die doelstellingen gaan halen. Er zijn veel lessen geleerd en de coöperaties hebben zich goed op de kaart gezet. Onlangs ben ik bij drie gemeenten geweest die hun doelstellingen het liefst alleen maar coöperatief invullen. Dat is ook logisch gezien de vele gunstige bijkomstigheden die de coöperatieve aanpak heeft. De belangrijkste is dat wanneer er een sterke coöperatie in de gemeenschap ontstaat, dit een lokaal vliegwiel is voor vele nieuwe projecten. Kijk maar naar hoe Zuidenwind met één coöperatieve molen in Limburg de voortrekker is van vele nieuwe lokale projecten.
Maar dit is nog maar het begin. Er komen steeds meer gemeenten die hun visies willen omzetten in concrete doelstellingen en handelingen. Wij als burgers verenigd in coöperaties hebben daar de mogelijkheid om onze gemeenten te helpen. Dus mijn oproep aan u als leden is als volgt:

Controleer of uw lokale gemeente al een duurzaamheidsdoelstelling heeft, zo niet spreek uw gemeente daar op aan. Zo ja, ga een keer bij de wethouder langs en vertel hem of haar over de coöperatieve aanpak. Vertel dat wanneer burgers de energie-transitie zelf oppakken de zeggenschap over energie en geldstromen lokaal blijven en niet buiten de gemeente vloeien. Wanneer uw gemeente echt stappen wil zetten, maak contact met uw lokale energiecoöperatie en vraag De Windvogel om u te ondersteunen om tot een succesvol energieproject te komen.
Er is nog veel werk te doen, dat redden we in Nederland niet als we gaan zitten wachten tot de markt het voor ons gaat doen. De energietransitie slaagt wanneer wij als actieve burgers onze overheden aanspreken om stappen te zetten en soms dingen te doen die niet overal populair zijn. U als lid van een burgercoöperatie staat dus aan de voorhoede van die beweging. Het is aan ons om de snelheid erin te krijgen!

Rijnland Wind opgericht

Rijnland coop oprichting 28 april 2017De Windvogel en Energiek Leiden hebben de handen ineen geslagen en op vrijdag 28 april de lokale cooperatie Rijnland Wind opgericht. Deze groep burgers zet zich in voor duurzame energieopwekking in de regio Leiden, Leiderdorp en Noordwijk. In samenwerking met deze gemeenten wil het burgerinitiatief windmolens coöperatief realiseren en ontwikkelen.

Rijnland Wind zoekt nog enthousiaste mensen die hieraan mee willen helpen!
Meld je aan bij Henk-Jan Visser: henkjan.visser[at]windvogel.nl.

Energiek Leiden
Energiek Leiden is een non-profit stichting die duurzame energieopwekking in de regio Leiden bevordert met als de het realiseren van een energieneutrale stad en regio.

Windenergie
Voor het eerste project zijn beide partijen op zoek naar een geschikte locatie voor een windpark van zo’n 3 tot 6 windturbines. Deze locatie wordt door lokale burgers aangedragen aan de gemeentebesturen. De gemeente Leiden ontwikkelt momenteel een Windvisie.

Rijnland coop oprichting 28 april 2017

De Windvogel kiest voor verandering!

siward zomerDe Windvogel is 26 jaar jong. In die 26 jaar zijn twee keer de statuten gewijzigd en één keer het leningreglement. De laatste veranderingen waren voornamelijk nodig om mee te gaan met technologische en maatschappelijke ontwikkelingen. Namelijk, leden werden altijd nog per brief of gedrukte Windvaan uitgenodigd voor de ALV’s. Nu kan dat ook via de digitale weg, mits een lid daar toestemming voor geeft aan de coöperatie.

Op zich spreekt het voor De Windvogel, dat de statuten zo weinig gewijzigd zijn en de basis zo goed was dat leden zich er 26 jaar in konden vinden. Echter gaan we nu een nieuwe tijd tegemoet en we zullen onze organisatie aan moeten passen aan de tijd die gaat komen.

In een tijd waarin meer burgers samen gaan ondernemen, worden de ondernemingen van burgers groter en breiden hun activiteiten uit. Tot twee jaar geleden kon De Windvogel voornamelijk alleen opereren. De turbines die zij bouwden waren direct eigendom van de coöperatie. Nu de windmolenmarkt groter en complexer is geworden, werkt De Windvogel steeds meer samen met andere partijen. In veel projecten werken we nu samen met projectontwikkelaars, agrariërs of lokale energiecoöperaties in de ontwikkeling van windparken. In de komende jaren zullen deze projecten tot wasdom moeten komen. In plaats van zelf windturbines te bezitten, zullen we die samen met de partijen met wie we samenwerken beheren. De verdere ontwikkeling, maar voornamelijk de bouw zal gefinancierd moeten worden door onze leden en die van de samenwerkingspartners.

Om die reden hebben we ons 26 jaar oude leningreglement tegen het licht gehouden. Met de aankomende projecten en veranderende bedrijfsvoering in gedachten, ziet het bestuur dat er een nieuw reglement nodig is om ons aan te passen aan de toekomstige financiële structuur van onze coöperatie. Vanwege de verschillende deelnemingen in de nieuwe windparken is het nodig dat explicieter gemaakt wordt dat burgers samen aan het ondernemen zijn. Dat kan via Participaties waarin onze leden een bedrag storten dat De Windvogel kan gebruiken voor de financiering van haar eigen activiteiten en deelnemingen in projecten. Dat past beter bij de huidige tijd, maar het meest belangrijk: het past ook netjes binnen de wet. De wet Financieel Toezicht schrijft voor dat ledenleningen niet doorgeleend mogen worden aan andere ondernemingen; dat kan wel in de vorm van Participaties.

De Windvogel kiest dus voor de sprong voorwaarts, onderzoekt momenteel de juridische en financiële mogelijkheden voor aanpassing van het leningreglement en zal u op korte termijn informeren over de veranderingen en een nieuw reglement ter stemming brengen op de ALV.

Oprichting De Nieuwe Molenaars groot succes

de nieuwe molenaarsOp dinsdag 21 februari is De Nieuwe Molenaars feestelijk opgericht in Zeewolde. De burgerwindcoöperatie van Windpark Zeewolde biedt bewoners van Almere en Zeewolde de mogelijkheid mee te werken aan groene energie in hun buurt, mee te denken met het windpark en te ondernemen in windenergie. Tijdens de avond schreven zich gelijk al 50 bewoners in, met wethouder Gerben Dijksterhuis als allereerste lid.

De Nieuwe Molenaars is een club enthousiaste mensen die samen een bestaande molen in het gebied hebben gekocht en op die manier een aandeel in het nieuwe windpark krijgen. “Onze filosofie is dat iedereen mee mag doen: zowel de mensen binnen het projectgebied, als de mensen uit de kernen van Zeewolde en Almere die buiten het projectgebied vallen. Door zich aan te sluiten bij De Nieuwe Molenaars, kunnen zij ook ondernemen in windenergie,” vertelt Co’nn Rennen, secretaris en vicevoorzitter van Windpark Zeewolde. Vanuit het gebied hebben zich al 200 aandeelhouders bij Windpark Zeewolde BV aangesloten. De Nieuwe Molenaars is één van de aandeelhouders. “We streven naar 1000 leden, met de aandeelhouders van Windpark Zeewolde BV daarbij opgeteld zijn we straks de grootste participatiecommunity van Nederland, en misschien wel van Europa,” vertelt Siward Zomer van REScoop, die de coöperatie in opdracht van het windpark opgezet heeft. Ook wethouder Dijksterhuis is blij met de oprichting van De Nieuwe Molenaars. “Een mooie manier om bewoners en bedrijven deel te laten nemen aan de lokale opwekking van duurzame energie. Op deze manier ontstaat er een windpark voor en door de gemeenschap.”

Samen ondernemen

Windpark Zeewolde heeft als doelstelling de huidige 220 turbines die in het buitengebied van Zeewolde staan, te saneren en hier 93 grotere turbines voor in de plaats te zetten. Die zullen bij elkaar 2,5 keer meer groene energie opwekken, goed voor zo’n 280.000 huishoudens. De Nieuwe Molenaars heeft één van de huidige turbines in het gebied gekocht; zo hebben zij ook een aandeel in het toekomstige windpark verworven en zullen zij de financiering hiervan met alle leden regelen. De leden kunnen voor 10 euro lid worden en vanaf 250 euro het park medefinancieren. Daarnaast zullen ze samen plannen maken over vergroening van het gebied. In totaal is voor een bedrag van zo’n 10 miljoen euro ruimte voor burgers om deel te nemen.

Lid worden

Wie de oprichtingsbijeenkomst gemist heeft, kan zich vanaf nu ook via de website www.denieuwemolenaars.nl inschrijven als lid. De coöperatie zal zich het komende jaar nog op verschillende andere plekken of evenementen laten zien, waardoor er nog genoeg andere mogelijkheden zijn voor geïnteresseerden om zich te laten informeren of zich in te schrijven. Houd de website in de gaten voor het laatste nieuws en evenementen.

Locaties voor burgerwindmolens op gemeentegrond

De Rijkdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) heeft laten onderzoeken welke rol het aanbestedingsrecht, het staatssteunrecht en het omgevingsrecht spelen bij de uitgifte van locaties aan burgers.
Onderstaand schema geeft weer hoe cooperaties van burgers meer kans maken op een grondpositie voor windmolens.

grondverwerving-burgercooperaties

Burgers zijn steeds vaker betrokken bij het opwekken van duurzame energie. Zij organiseren in hun directe leefomgeving energieprojecten vanuit zogenaamde energiecoöperaties. Het aantal geschikte locaties voor energieprojecten is echter beperkt. Hierdoor is het lastig voor burgers om locaties te verwerven. De overheid wil graag dat ook burgers via energiecoöperaties duurzame energieprojecten kunnen opzetten. Door de betrokkenheid van burgers is er minder kans op weerstand tegen bijvoorbeeld een nieuw windmolenpark. Deze flyer beschrijft kort hoe overheden burgerinitiatieven kunnen steunen bij het verwerven van locaties voor het opwekken van duurzame energie.


Aanbestedingen
Overheden kunnen de volgende maatregelen nemen om de kansen van coöperaties te vergroten om een aanbesteding te winnen:
1. Steek de aanbestedingsprocedure laagdrempelig in. Stel niet te hoge eisen aan de geschiktheid van de deelnemers en zorg dat coöperaties mee kunnen doen aan de aanbesteding.
2. Stel eisen rond ervaring met directe burgerparticipatie. Zo onderscheiden
coöperaties zich positief ten opzichte van andere deelnemers.
3. Waardeer ervaring met het creëren van draagvlak onder omwonenden tijdens
selecties. Burgercoöperaties maken ook dan meer kans om een opdracht te winnen.
4. Knip de opdracht op in percelen. Kleinere coöperaties kunnen dan ook meedoen.

Rijne Energie wil zon en wind voor regio Rijnenburg

kerngroep-rijne-energieRijne Energie is een brede en groeiende groep inwoners uit de gemeentes rondom Rijnenburg die grootschalig duurzame energie willen opwekken.

De groep inwoners  van Utrecht, Nieuwegein en IJsselstein willen zelf schone energie opwekken in Rijnenburg. Rijnenburg is een open gebied met een woningbouw bestemming. Realisatie daarvan is echter uitgesteld tot minstens 2030. In de tussentijd is de open ruimte van Rijnenburg te gebruiken als energiepark. Wij willen samen met de omwonenden een energiepark inrichten, op weg naar klimaatneutraal Utrecht 2030! Daarvoor komt Rijne Energie naar je toe… of kom jij naar Rijne Energie toe? Kijk hoe jij kunt meedoen aan Rijne Energie.

Waarom in Rijnenburg?

Rijnenburg is voorbestemd voor grootschalige woningbouw maar daar zal de eerste 20 jaar geen of zeer beperkt sprake van zijn. Het bouwen van energieproductie is dan een goede activiteit voor in ieder geval de “tussentijd”. Rijnenburg biedt ook ruimte biedt voor andere activiteiten dan energie, bijvoorbeeld recreatie en economische bedrijvigheid. Er is maatschappelijke interesse in andere activiteiten die versterkend op elkaar kunnen uitwerken. Daarnast is Rijnenburg als geschikt gebied voor windenergie aangemerkt in de Structuurvisie van de Provincie Utrecht.

Waarom veel?

Utrecht heeft als ambitie Klimaatneutraal te zijn in 2030. Momenteel is de duurzame energieproductie in Utrecht minder dan 3%. Dat is veel te weinig. Met een aantal grote windmolens en zonnevelden willen we de productie in één klap naar minstens 10% brengen. Rijne Energie wil de omliggende wijken van energie voorzien, dat zijn circa 60.000 huishoudens.

Rijnenburg als een gebied waar je graag bent of naar toe gaat

Het landschap gaat sterk veranderen door de komst van windmolens en zonnevelden, daarom wil Rijne Energie met de inwoners en bedrijven samenwerken aan een goed ruimtelijk plan.  Met dit plan wil Rijne Energie de landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten versterken, recreatie bevorderen, de inwoners direct laten meedoen, en een economische impuls geven aan de gevestigde bedrijven.

Opbrengsten voor verduurzaming omliggende wijken

Windmolens leveren veel stroom. Zeker als ze op een goede plek staan waar het waait. Vaak blijft er winst over. Wij willen dat deze winst ten goede komt aan degenen die dit energiepark mogelijk maken en aan de directe omgeving. De winsten vloeien niet uit de regio maar in het gebied wanneer inwoners zelf eigenaar zijn van de windmolens en zonnevelden. Met de opbrengsten verduurzamen we de omliggende wijken samen met de inwoners (Leidsche Rijn, IJsselstein, Nieuwegein). Iedereen kan projecten aandragen, wanneer de bouwplannen concreter zijn. Zo is er voor iedereen financieel en maatschappelijk voordeel, ook als je niet dichtbij woont.

Partners

Energie-U: Utrechtse energiecoöperatie

UWind: windcoöperatie voor de provincie Utrecht

De Windvogel: landelijke energiecoöperatie

Energieambassadeurs IJsselstein

Samen Duurzaam Nieuwegein

Afscheid Siward Zomer bij Zuidenwind

siward zomerOp 10 oktober ben ik afgetreden als voorzitter van Zuidenwind. 1,5 jaar geleden namen drie Tukkers het bestuur over van een Limburgse windcoöperatie. Gerard Jansen (die notabene geboren is in hetzelfde Twenste dorp als ik) en Albert Jansen uit Nijverdal kregen de schone taak om het vastgelopen windproject nieuw leven in te blazen.

Dat was soms even wennen. Familiebanden, lokale kennissen, jong zeer en oud zeer wilden nog wel eens door elkaar lopen. Het voordeel was dat wij ‘van buiten’ kwamen en onze eigen lijn konden trekken. Ik denk dat dit het project terug op de rails gebracht heeft, met als doel het weer in lokale handen terug te geven wanneer het project weer loopt. We hebben nu een bijzonder goed lokaal bestuur en commissies met alle benodigde kennis voor een windcoöperatie. En niet te vergeten, een goed draaiende molen!

Zoals ik al aangaf in de ledenvergadering heb ik meer uit dit voorzitterschap gehaald dan dat ik ingebracht heb. Ik heb hier voor het eerst een windturbine gebouwd en van kortbij alle aspecten van de financiering en bouw meegemaakt. Met dank aan de enorme kennis en ervaring van Albert Jansen, de molenaarscommissie en Hans Tacq. Voor mij was het soms letterlijk in veel gevallen erbij zitten en luisteren. Mijn rol was het inbrengen van de coöperatieve gedachte in het project.

Nu zat die gedachte er natuurlijk al in doordat het project al eigendom was van de coöperatie Zuidenwind. Maar die gedachte was niet toegepast op de totstandkoming van de molen. Dankzij de inzet en het begrip van Hennie Korten als direct omwonende kostte het ons daar maar drie bijeenkomsten om van individuele afspraken naar collectieve projecten te komen. Met als resultaat een glasvezelcoöperatie.

Mijn hoop is daarom ook dat ik een versterkte coöperatieve gedachte achterlaat in Limburg. Een zaadje dat zich de komende 100 jaar uitspreidt over vele delen van de Limburgse economie. Er lopen nu al nieuwe windprojecten in de regio, sommigen waarvan de uitkomst 100% coöperatief eigendom zal zijn.

Ik ben daarom ook zeer verheugd met mijn opvolger John Schoonbroodt. Een man met een coöperatief hart die uit de coöperatieve sector komt. Als echte Limburger kan hij zijn lokale contacten inzetten om Zuidenwind te laten groeien en de coöperatieve economie te verspreiden.

Ik ben en blijf lid van Zuidenwind en zal als lid betrokken blijven bij de coöperatie waarbij ik jullie ongetwijfeld blijf zien op de ALV’s in de toekomst. Ik dank jullie allen voor jullie vertrouwen in mij als bestuurder en de kennis die ik daardoor heb mogen opdoen.

Met coöperatieve groet,
Siward Zomer, oud-voorzitter Zuidenwind U.A.

Mijlpaal voor Windpark Zeewolde

Windpark ZeewoldeRuim 200 leden sluiten zich aan bij Windpark Zeewolde BV
Op 18 november zetten de bestuursleden van Ontwikkelvereniging Zeewolde hun handtekening onder de oprichtingsdocumenten van Windpark Zeewolde BV. Ruim 200 bewoners, agrarisch ondernemers en turbine-eigenaren uit het projectgebied én een burgerwindcoöperatie zijn nu aandeelhouder geworden en financieren samen Windpark Zeewolde. Nog niet eerder is er een Nederlands windpark ontwikkeld met zoveel aandeelhouders uit de directe omgeving.

B.V.
Afgelopen 1,5 jaar konden alle bewoners, agrarisch ondernemers en moleneigenaren uit het ontwikkelgebied (het gebied ten noordwesten van Zeewolde tot het oosten van Almere) lid worden van de Ontwikkelvereniging. De vereniging is nu overgegaan in een B.V. omdat de vergunningaanvraag (24 november aanstaande) moet worden ingediend door de entiteit die het Windpark gaat exploiteren. De leden financieren samen de ontwikkeling van Windpark Zeewolde; Windpark Zeewolde wordt dus letterlijk door het gebied ontwikkeld. Dat is voor een park van deze omvang uniek, en zal een forse impuls aan de regionale economie gaan geven.

Burgerwindcoöperatie
Ook de bewoners in de directe omgeving van het park krijgen de kans om deel te nemen in de bouw van het windpark. In 2017 wordt er een burgerwindcoöperatie opgericht voor bewoners uit Almere en Zeewolde, die net buiten het ontwikkelgebied wonen, maar wel zicht krijgen op de nieuwe molens. Door deel te nemen in de burgerwindcoöperatie kunnen zij mee-investeren in het park, en doordat de coöperatie ook een aandeel krijgt in het windpark hebben de leden van de coöperatie ook medezeggenschap. Nu is het al mogelijk mee te doen in via De Windvogel die twee windmolens in het gebied heeft.

Informatiebijeenkomsten
In oktober zijn er twee informatiebijeenkomsten geweest, waarin de initiatiefnemers en betrokken overheden bewoners hebben geïnformeerd over de plannen rondom het windpark. Momenteel wordt het ontwerp-inpassingsplan opgesteld, dat in februari samen met de ontwerp-vergunningen ter inzage wordt gelegd. In februari volgen dan weer nieuwe informatiebijeenkomsten, zodat mensen zich goed kunnen laten informeren voordat zij een eventueel formele zienswijze gaan indienen.

bestuur-zeewolde

Column Siward Zomer: politiek wil coöperatieve besturen ondersteunen

siward zomer‘Wie op de wind blijft letten, zal niet zaaien. Wie naar de wolken blijft kijken, zal niet oogsten.’
Prediker 11:4

Het is voor mij niet gebruikelijk om een verhaal te beginnen met een bijbeltekst, maar ik moest eraan denken toen ik met Gert-Jan Segers van de Christen Unie sprak over het ontstaan van De Windvogel. Deze maand lanceerde de Christen Unie samen met de PvdA een initiatiefnota over coöperatief bestuur. Gert-Jan Segers en Diederik Samsom kwamen op bezoek bij De Windvogel als goed voorbeeld van hoe zo’n coöperatief bestuur eruit kan zien.

In het verleden konden de meeste politieke partijen met grote ideologische verhalen hun verkiezingscampagne voeren. Die verhalen liepen uiteen van een socialistische heilstaat tot een vrije markteconomie zonder overheidsbemoeienis. Nu deze verhalen niet meer resoneren moeten er nieuwe visies ontwikkeld worden. De Windvogel had 25 jaar geleden al een visie over hoe de relatie tussen burger en overheid zou moeten zijn. In plaats van op de wind te blijven letten zonder te beginnen, is zij gewoon gaan zaaien. Langzaamaan kunnen we nu gaan oogsten. Onze activiteiten, maar ook die van vele andere burgerinitiatieven, geven een kijkje in de toekomst waarin burgers zichzelf op democratische wijze organiseren. Dat levert geen grote verhalen op, maar wel vele kleintjes.

Het mooie is dat al die kleine verhalen verbindend zijn. In principe is er geen enkele politieke partij tegen het feit dat burgers meer macht krijgen. Van christelijke partijen tot de Sociaal Democraten: iedereen is op zoek naar een nieuw verhaal. Een verhaal dat burgers handelingsperspectief geeft om zelf te werken aan een betere leef-omgeving. Ik zie dit als een reactie op het gevoel van machteloosheid dat resulteert in angst en afzetten tegen de overheid en alles wat anders is.

De Windvogel blijft gewoon haar eigen verhaal vertellen en haar visie verder ontwikkelen. Wij doen dit in het belang van onze leden en een duurzame maatschappij, en hopen daarmee een goed voorbeeld te zijn voor de politiek. Het zou mooi zijn als de politieke partijen elkaar kunnen vinden via dit thema , zodat een coöperatieve samenleving verder kan opbloeien en deze en de volgende generaties daar de vruchten van kunnen plukken.

Siward Zomer, voorzitter