Energietransitie naar een energiedemocratie

Van de voorzitter – Siward Zomer

Afgelopen maand bracht de Europese Federatie van Energiecoöperaties een boek uit met de titel: “Een energietransitie naar een energiedemocratie.” Het boek was een eindrapportage van drie jaar samenwerken met allerlei energiecoöperaties in Europa. De voornaamste conclusies waren dat de meeste energiecoöperaties het eens zijn over twee punten: ten eerste dat burgers momenteel de energietransitie betalen en ten tweede dat natuurlijke energiebronnen gemeengoed zijn. De Windvogel vindt dit ook belangrijke onderwerpen in de energietransitie en zal in de toekomst op deze twee punten meer aandacht vestigen in Nederland.

Burgers betalen de energietransitie

In Nederland zie je inderdaad dat burgers de voornaamste geldschieters voor de transitie zijn. Consumenten, voornamelijk kleingebruikers, betalen sinds 1 januari 2013 Opslag Duurzame Energie, ongelukkig afgekort tot ODE gelijknamig met de Organisatie voor Duurzame Energie. Deze opslag wordt gebruikt voor de subsidiëring van duurzame energie. Een groot gedeelte van het opgehaalde geld van burgers wordt nu gebruikt om internationale bedrijven te spekken door onrendabele kolencentrales te subsidiëren bij het verbranden van Canadees hout. Daarnaast betalen burgers vastrecht voor de netaansluiting dat gebruikt wordt voor de aanpassingen aan het netwerk. Dat is nog niet alles; ook het geld van burgers als spaarder bij duurzame banken en hun pensioengeld wordt gebruikt voor investeringen in duurzame energieprojecten.

Natuurlijke bronnen zijn gemeengoed

Een gemeengoed is iets dat van de gemeenschap is, een goed dat je derhalve niet kan privatiseren zodat alleen een selecte groep mensen daar toegang tot heeft. In Nederland wordt water als gemeengoed gedefinieerd, vandaar dat onze waterschappen nog democratisch georganiseerde organisaties zijn. Energie, en met name duurzame energiebronnen, zouden ook gemeengoed moeten zijn. Deze bronnen zouden daarom gedemocratiseerd moeten worden, en toegankelijk voor iedereen om te gebruiken en er de vruchten van te plukken (financieel en energetisch).

Ethisch recht van directe burgerparticipatie

Om bovenstaande redenen vindt De Windvogel, en vele energiecoöperaties door heel Europa, dat wij als democratisch georganiseerde burgercoöperatie het ethische recht hebben om directe participatie van burgers in windprojecten op te eisen. We werken daarom samen met lokale politieke partijen en overheden om de voorwaarden te stellen waarop burgers in toekomstige windprojecten mee kunnen doen, zodat zij over de opbrengsten en de energiestromen kunnen beslissen. Hiermee democratiseren we de energietransitie en maken we de toekomst van Nederland niet alleen energetisch duurzaam, maar zal dit ook de sociale en politieke duurzaamheid van Nederland versterken. In ieder geval is één ding zeker over de toekomst van de energietransitie, De Windvogel gaat het druk krijgen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *